Seminarium "Ochrona zabytków w rejonie przygranicznym"

picture

Warsztat Konserwatora Gubińskiej Fary wspiera Katedrę Ochrony Zabytków Uniwersytetu Viadrina przy organizacji 20. Jubileuszowej Konferencji Grupy Roboczej polskich i niemieckich historyków sztuki i konserwatorów zabytków, która odbędzie się w dniach 26-29 września w Słubicach.

29 września uczestnicy konferencji będą mieli okazję poznać powojenne losy Euromiasta Gubin-Guben, aktualne wyniki badań architektonichno-archeologicznych przeprowadzonych w Farze Gubińskiej oraz zapoznać się z działaniami i funkcjonowaniem polsko-niemieckiego Warsztatu Konserwatora utworzonego w ramach projektu: "Wieża Kościoła Farnego w Euromieście Gubin-Guben". 20 jubileuszowa konferencja Grupy Roboczej odbędzie się w mieście położonym na granicy obydwu państw, umożliwiając dostrzeżenie i odczucie zmian zachodzących w polsko-niemieckich obszarach nadgranicznych i regionach kontaktu obu kultur. Tematem tegorocznego spotkania jest rekonstrukcja złożonej tożsamości kulturowej zachodnich obszarów Polski i rola zabytków architektury w tym procesie. Przedmiotem refleksji nie będą więc procesy powstawania obiektów architektury i infrastruktury przed rokiem 1945, lecz ich losy w okresie powojennym, ich reinterpretacja, procesy dziedziczenia, a w szczególności ich ratowanie i zachowanie. Po zakończeniu II wojny światowej obecne obszary Polski Zachodniej zostały poddane bezprzykładnej „inżynierii społecznej”. Na mocy postanowień Traktatu Poczdamskiego nastąpił transfer milionów ludzi, ucieczka i wysiedlenie zamieszkałej tu ludności niemieckiej i przymusowe przesiedlenie na te tereny Polaków, Ukraińców, Białorusinów oraz innych grup etnicznych; obok ludzkich tragedii doszło również do ogromnych strat kulturowych. Dla nowych mieszańców historia regionu przez dziesiątki lat pozostała obca, niedostępna pod względem językowym i ideologicznie zmanipulowana. Po całkowitej zmianie struktur własności oraz po wypędzeniu ostatnich przedstawicieli rdzennej ludności, okazało się, jak bezsilne, mimo najlepszych chęci, bywają państwowe organa służby konserwatorskiej. Dopiero po roku 1989, z chwilą ustania przymusu „politycznie właściwej” interpretacji historii, społeczności postmigracyjne Zachodniej Polski zaczęły rekonstruować tożsamość ich małych ojczyzn, w oparciu o nowe przesłanki. O poziomie ich aktywności świadczą liczne, lokalne inicjatywy ostatnich lat. Jednakże aktualne przemiany, w tym przyspieszenie procesów modernizacji i migracji, stanowią zarówno szansę, jak i zagrożenie dla krajobrazów kulturowych. Konferencja ma na celu omówienie społecznego i kulturowego kontekstu ochrony zabytków, a osią debaty winno być kilka nadrzędnych pytań: kto dziś traktuje powstałe przed 1945 rokiem dziedzictwo kulturowe jako „wspólne”, kto jako „własne”, a kto jako „obce”? Ogólnie rzecz ujmując: jak społeczności postmigracyjne postrzegają swoją obecną „małą ojczyznę”? Gdzie i dla kogo zabytki architektury stały się jednym z ważnych budulców tożsamości? Gdzie i, przede wszystkim, w jaki sposób należy je (na nowo) włączyć w hierarchię lokalnych zjawisk kulturowych. Które z problemów planistycznych i własnościowych są źródłem najpoważniejszych trudności, jak wygląda „topografia zagrożeń”, gdzie należy podjąć działania? Program konferencji: http://www.kuwi.europa-uni.de/de/studium/master/sek/_downloads/konferenz26092012/program.pdf (Językami konferencji są: j. niemiecki i j. angielski – nie przewiduje się tłumaczenia symultanicznego) Program seminarium w Gubinie w dniu 29.09.2012 r.: